ACIDIZING

Acidizing, kəskin kimyəvi maddələrlə (asitlərlə) layın poroz və tərkibini dəyişdirərək neft və qazın daha effektiv şəkildə çıxarılmasını təmin edən bir çıxarış üsuludur. Bu proses, layın qatmanlarında tıxanmış və çıxarılmağa çox cavab verilməmiş hissələri açmağa və hidrokarbonların axmasını artırmağa kömək edir.

Acidizing prosesi üç fərqli formada tətbiq olunur:

Matrix Acidizing (Matriks Asidlaşdırma):

 Bu metoda əsasən, hidrokarbonlarla zənginləşmiş qatmanın (matrix) poroz və tərkibini dəyişdirmək üçün asidlər istifadə olunur. Asid, layın içində tıxanmış vəzifəli tərkiblər, kalsit, və ya digər çökənləri təmizləyərək, hidrokarbonların axmasını artırmağa və layın keçiriciliyini təhlil etməyə kömək edir.

Acid Fracturing (Asid Frakturinq):

Bu metoda görə, kəskin asid, daha böyük qaz və ya neft təzyiqini yaratmaq məqsədi ilə tıxanmış qatmanlara tətbiq olunur. Bu, qatmanların təkərəməsinin artırılmasına və daha böyük bir çıxarış nəticəsinə gətirib çıxarmağa kömək edir.

Acidizing with Sand (Kümə və Asidlaşdırma):

Bu metoda görə, asid kümə ilə birlikdə tətbiq olunur. Asid, tıxanmış bölgələrə çatmaq və təmizləmək üçün istifadə edilir, kümə isə açılan çatlax və boşluqlara dolmağa kömək edir.

Bir neçə əsas asid növü acidizing tətbiqatında istifadə olunur:

Hidroklorik Asid (HCl):

Hidroklorik asid, çox geniş istifadə alan bir asiddir. Qayaç tıxanmışlığını və kalsit tıxanmışlığını aradan qaldırmaq üçün tətbiq olunur. Matriks acidizing prosesində istifadə edilə bilər.

Fluorik Asid (HF):

Fluorik asid, kalsit tıxanmışlığını və silikat tıxanmışlığını aradan qaldırmaq üçün effektivdir. Geniş spectrumlu bir asiddir və asidizing prosesində özəlliklə silikat tıxanmışlığı olan qatmanlarda tətbiq olunur.

Formik Asid (HCOOH):

Formik asid, tıxanmış qatmanların açılmasında və hidrokarbonların axmasını artırmaqda effektivdir. İnfiltrasiya və perkolasiya proseslərinə müdaxilə etmək üçün tətbiq oluna bilər.

Asetat Asid (CH3COOH):

Asetat asid, çoxqatlı tətbiqlərində və özelliklə kalsit tıxanmışlığının aradan qaldırılmasında işlənir.

Hidrofluorik Asid (HFA):

Bu, fluorojenik hidrojen ilə birgə olan bir asiddir və layın qatmanlarında tıxanmışlığın aradan qaldırılmasında istifadə olunur.

Acidizing, layın performansını artırmaq və hidrokarbonların daha effektiv bir şəkildə çıxarılmasına nail olmaq üçün müstəqil və ya başqa çıxarış üsulları ilə kombinə oluna bilər. Bu metoda maneə törədən maddələrin çıxarış prosesinə müdaxilə etməyə imkan verir.